Bağla
Mən artıq bəyənmişəm!
AbsheronbetonKoseBasiPcc
Simsar.az | bizi özünüzə Simsar bilin
Evdə yığışıb narkotik qəbul edən qadınlar yaxalandıEvdə yığışıb narkotik qəbul edən qadınlar yaxalandıMilli sirk dərdi: Görən, bizə kim qarğış etdi? Milli sirk dərdi: Görən, bizə kim qarğış etdi? “Qızları maşınına mindirib harasa aparır” – “Azdrama”nın direktoruna sərt ittiham “Qızları maşınına mindirib harasa aparır” – “Azdrama”nın direktoruna sərt ittiham
1GBP1.2313|
1USD0.7844|
1EUR0.9783|

ÖMÜR-GÜN YOLDAŞINA ÇEVRİLƏN ŞƏKƏR XƏSTƏLİYİ - ARAŞDIRMA

.

“Şəkərli diabet həyat tərzidir, amma müəyyən mərhələyə qədər...” - endikrinoloq Elnarə Muradova diabet xəstəliyini belə izah edir. Son illər Azərbaycanda şəkərli diabet çoxlarının yaşam tərzinə çevrilib. Səhiyyə Nazirliyinin hesabatlarında diabet xəstələrinin sayının kəskin şəkildə artdığı göstərilir. Bakı şəhər Səhiyyə İdarəsinin rəisi Elmira Əliyevanın açıqlamasına görə, 2005-ci ildə şəkərli diabet xəstələrinin sayı 56 min idisə, bu gün bu rəqəm 163280 olub.

Xəstələrin sayı niyə artır?

“Azərbaycanda şəkərli diabet xəstələrinin çoxluq təşkil etməsi nə ilə əlaqəlidir?” – sulaına endikrinoloq Elnarə Muradova belə cavab verir ki, bu xəstəlik təkcə Azərbaycanda yox, bütün dünyada ildən-ilə artmaqdadır: “Xəstəliyin dəqiq səbəbləri isə hələ də elmə məlum olmayıb. Daha çox oturaq həyat tərzi, piylənmə, ekoloji problemlərlə əlaqəlidir. Ətraf mühit, yediyimiz qidalar da burada az rol oynamır”.
Həkim, genetik amillərin şəkərli diabeti yaradan səbəblərdən biri olduğunu vurğulayır: “Şəkərli diabet qanda və sidikdə şəkərin artması, arterial təzyiqin yüksəlməsi, qandakı lipitlərin çoxalması ilə xarakterizə olunur. Xəstəlik irsən də keçə bilər. Ən böyük risk qrupu artıq çəkili adamlar, otraq həyat tərzi keçirənlərdir. Uşaqların dörd kilodan artıq çəkidə doğulması həm anada, həm də uşaqda diabet yarada bilər.
Həkimin sözlərinə görə, diabetə daha çox 30-40 yaşdan sonra rast gəlinir.

Pulsuz verilən dərmanlar

"2011-2013-cü illər üçün şəkərli diabet üzrə dövlət proqramı" hazırlanıb. Proqrama əsasən diabet xəstələrinə dərman və digər vasitələr dövlət hesabına, yəni pulsuz verilir. "Şəkərli diabet xəstəliyinə tutulmuş şəxslərə dövlət qayğısı haqqında" Qanunda diabet xəstələrinə dövlət qayğısının təşkilatı və hüquqi əsasları müəyyən edilir. Qanunla bu cür şəxslərin məlumat blankının yaradılması məqsədilə onların qeydiyyatı və uçotu təmin olunmalıdır. Bundan başqa, onların dövlət tibb müəssisələrində müayinəsi və müalicəsi dövlət büdcəsinin hesabına maliyyələşdirilir.

“Verdiklərinin xeyirdən çox ziyanı var”

Amma xəstələrin əksəriyyəti pulsuz verilən dərmanlardan narazılıq edir. 10 ildir şəkər xəstəliyindən müalicə alan 40 yaşlı Cəmilə Quliyeva dövlət hesabına verilən dərmanlardan istifadə etmədiyini deyir: “Onların verdiklərinin xeyirdən çox ziyanı var. Əvvəla, dərmanları almaq çox çətindir. Hər gün 1 dərman atmasam halım pisləşir. Dərmanı isə ya gecikdirilər, ya da vaxtı keçmiş olur. Həm də təsiri azdır, keyfiyyətsizdir. Ona görə, aptekdən alıram. Ağır xəstələr hər il pulsuz bir kurs müalicə də olunur. Məsələn bizim qonşumuz da hər il xəstəxanada yatır. Düzdür, tibb bacılarına pul verirlər, amma adı dövlət hesabı gedir”.
6 ildir şəkər xəstəsi olan Nərminə Paşayeva isə dərmanların keyfiyyətindən və verilmə vaxtından razıdır: “Xəstələndiyim ildən dövlət qeydiyyatına alındım. Hər ay pulsuz iki dərman verilər. Ayın 1-dən axırına kimi nə zaman getsək dərmanları götürə bilirik. Gecikmələr olmayıb, vaxtlı-vaxtında dərmanları gedib götürmüşük”.
10 ildir ağır şəkər xəstəsi olan Salyan sakini Ağa dayı isə dövlət qeydiyyatından keçsə də ona dərmanlar oğlunun səhiyyə nazirliyinə şikayətindən sonra verilməyə başlayıb: “Dəfələrlə gedirdim, gözləyirdim amma dərman vermirdilər. Şikayətdən sonra özləri qapıya gətirməyə başladılar”.

Lazım olan vəsait - 40 milyon manat

Şikayətlərə münasibət bildirən Azərbaycan Diabet Cəmiyyətinin sədri Möminat Ömərova bildiridi ki, bu sahədəki çatışmazlıq maliyyənin az olmasından irəli gəlir. Getdikcə artmaqda olan diabet xəstələrinin sayı, onlara ayrılan pulu üstələyir. Qurumun hesablamalarına görə, bu sahəyə ümumilikdə 40 milyon manat vəsait lazımdır: “Monitorinqlər zamanı proqramın maddələrinin yerinə yetirilmədiyini aşkarladıq. Bununla bağlı həm Maliyyə, həm də Səhiyyə Nazirliyinə məktub yazdıq. Prezidentə hesabatlar göndərdik. Bizə verilən son məlumata görə, diabet proqramına keçən illə müqayisədə 2,8 dəfə çox pul ayrılıb. Keçən il 12 milyon manat idi. Gələn il də monitorinq aparacağıq. Ümid edirik ki, bu artım diabet problemində dönüş yaradacaq”.
M.Ömərova rayonlarda vəziyyətin daha acınacaqlı olduğundan danışdı. Yerlərdə təşkilat işlərinin aparılmasının vacibliyini önə çəkdi: “Bölgə xəstəxanalarında dərmanlar 1-2 gün müddətində paylanmalıdır. Bu da xəstəxanaların qarşısında uzun növbələrin yaranmasına səbəb olur. Xəstələrin hamısını 1-2 gün müddətində yola salmaq həkimə də çətin olur. Təsəvvür edin həkim 1 gündə 600 xəstənin öhdəsindən necə gələ bilər? Uzun növbələr xəstələr arasında konfliktlərin baş verməsinə səbəb olur. İş o dərəcəyə çatır ki, həkimlər polisə zəng edirlər”.

“Özlərinə fikir vermirlər”

Şəkərli dibet xəstələrinin vəziyyətinin ağırlaşmasına gəldikdə isə endikrinoloq E.Muradova deyir ki, xəstələr özlərinə diqqət etmirlər: “Pəhriz saxlamırlar. Pəhrizə riayət etsələr, idmanla məşğul olsalar, dərmanları vaxtında içsələr özlərində heç bir problem hiss etməzlər. Bizdəsə çox az adam həkimin təlimatlarına uyğun davranır” - deyən E.Muradova bu xəstəliyin göz dibində dəyişiklik yaratdığını, böyrəkləri sıradan çıxardığını, ürək damarlarına təsir etdiyini bildirir”.
Həkim 40 yaşdan yuxarı hər kəsə ildə bir dəfə yoxlanışdan keçməyi məsləhət görür. Risk qrupunda olanlar, qohumlarında şəkər xəstəsi olanalar 6 aydan bir yoxlanmalıdırlar.

Arifə Mikayılova

22 Noyabr, 2012  15:46 Baxılıb: 944 Çap

Bu bölmədə

Son şərhlər : 1

Vetenoglu 23 Noyabr, 2012  16:44


Çox əla yazıdı. Ordakı qəhrəmanınız babamı xatırlatdı. Gözlərim yaşardı

Şərh əlavə et

Yenilə
27 Noyabr, 2014  15:29


27 Noyabr, 2014  15:22




27 Noyabr, 2014  14:58






















27 Noyabr, 2014  11:10



27 Noyabr, 2014  10:42


27 Noyabr, 2014  10:14







Автор: Azer
27 Noyabr, 2014
1ci qurup Avarianti
Автор: sovket
25 Noyabr, 2014
ne vaxt balimiz bilinecekkkk
Автор: sovket
25 Noyabr, 2014
your@mail.ru
Автор: Cemile
25 Noyabr, 2014
Hec kime fikir verme senetinde ozunde gozelsen
Автор: Cemile
25 Noyabr, 2014
Sevda Yehyayeva cox gozel mugennidi
Автор: sehla
25 Noyabr, 2014
xais edirem 300 bala uygun ixtisas secimlerini vererdiniz
Автор: Leyla
23 Noyabr, 2014
buraya yazmakla belki bi cevap almicam ama bir umut iste belki...
Автор: Melahet
23 Noyabr, 2014
Medeni olun cemile xanim
Автор: Cemile
23 Noyabr, 2014
S2drin
Автор: feride
21 Noyabr, 2014
cavablar bilinse yaxsi olarrrrrr
Sevda Yahyayevadan mükəmməl Sevda Yahyayevadan mükəmməl "Yalan" - VİDEO - FOTO
Oxunub 1086 dəfə
Tolik İvana Serti Tolik İvana Serti "Şəhidlər xiyabanı"na apardı - FOTOLAR
Oxunub 869 dəfə
Nəqliyyat Nazirliyi göz yumur – Sakinlər isə əzab çəkirNəqliyyat Nazirliyi göz yumur – Sakinlər isə əzab çəkir
Oxunub 860 dəfə
“Məscidü minbər deyil...” - Şeiriyyət yolçusu Hacı Şahin Həsənli – MİSRALARI  “Məscidü minbər deyil...” - Şeiriyyət yolçusu Hacı Şahin Həsənli – MİSRALARI
Oxunub 748 dəfə
Unudulan Unudulmaz - FİKRƏT ƏMİROVUnudulan Unudulmaz - FİKRƏT ƏMİROV
Oxunub 590 dəfə
“Fəxri adların əvəzinə, pul versinlər”– FİZULİ HÜSEYNOV “Çay Dəsgahı”nda“Fəxri adların əvəzinə, pul versinlər”– FİZULİ HÜSEYNOV “Çay Dəsgahı”nda
Oxunub 534 dəfə
Bakı metropoliteni işçiləri İstanbulda - FOTOBakı metropoliteni işçiləri İstanbulda - FOTO
Oxunub 466 dəfə
Çoxarvadlılıq - Qanunlar və ReallıqlarÇoxarvadlılıq - Qanunlar və Reallıqlar
Oxunub 392 dəfə
Deputat Amasiyada Kültür Sənət və Dayanışma Dərnəyində olubDeputat Amasiyada Kültür Sənət və Dayanışma Dərnəyində olub
Oxunub 400 dəfə
Roma Papasının istəyi rədd edildiRoma Papasının istəyi rədd edildi
Oxunub 174 dəfə
 “Yarım tonluq qatil” - Dünyanın ən kök qadını 320 kilo arıqladı   “Yarım tonluq qatil” - Dünyanın ən kök qadını 320 kilo arıqladı
Oxunub 378 dəfə
“Homoseksuallar xalq artisti olurlar” – Millət vəkili“Homoseksuallar xalq artisti olurlar” – Millət vəkili
Oxunub 350 dəfə
Böyük turançı: İsmayıl Ənvər paşa...Böyük turançı: İsmayıl Ənvər paşa...
Oxunub 369 dəfə
Azərbaycan Ukrayna tv-nin akkreditasiya müraciətini rədd etdiAzərbaycan Ukrayna tv-nin akkreditasiya müraciətini rədd etdi
Oxunub 178 dəfə
Bakıda daha bir yol bağlandıBakıda daha bir yol bağlandı
Oxunub 174 dəfə
Şah İsmayılı xilas edən Şah İsmayılı xilas edən "Gümüşü yağışlar" şəhərindən - REPORTAJ
Oxunub 338 dəfə
 “İsa Qəmbərlə Arif Hacılı dostluğu partiyanı sarsıntıdan qurtaracaq” – Əli Əliyev “İsa Qəmbərlə Arif Hacılı dostluğu partiyanı sarsıntıdan qurtaracaq” – Əli Əliyev
Oxunub 181 dəfə
Millət vəkilinin sözlərinə yeni mahnı bəstələndi- VİDEO+FOTOLARMillət vəkilinin sözlərinə yeni mahnı bəstələndi- VİDEO+FOTOLAR
Oxunub 337 dəfə
Türkiyə ordusu İraqa girirTürkiyə ordusu İraqa girir
Oxunub 335 dəfə
Deputat Türkiyədə erməni təcavüzündən danışdı   Deputat Türkiyədə erməni təcavüzündən danışdı
Oxunub 317 dəfə
Xəbər təqvimi
« Noyabr 2014
Be. Ça. Çə. Ca. Cü. Şə. Ba.
     12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930